Bài viết này có chứa liên kết quảng cáo (tiếp thị liên kết).
Cập nhật ngày 1/11/2026: đã kiểm tra lại giá và thông tin.
Bài viết được soạn với sự hỗ trợ của công cụ AI (ChatGPT, Claude…). Đội ngũ Cuộc Sống Nhật kiểm tra lựa chọn sản phẩm và thông số.
Sống ở Nhật đủ lâu, chắc chắn bạn sẽ gặp động đất. Phần lớn đều vô hại — nhưng biết chính xác phải làm gì trong 60 giây đầu, 10 phút đầu và 72 giờ đầu có thể cứu mạng bạn. Bài viết này dành riêng cho người Việt tại Nhật: không cần kiến thức trước, kèm từ vựng tiếng Nhật bạn sẽ thấy trên thực tế và các ứng dụng cảnh báo nên cài ngay hôm nay.
📌 Bài viết này có gì
Không cần đọc hết — nhảy tới phần bạn cần.
- Khi đang rung lắc (0–60 giây): Cúi thấp – Che đầu – Bám chắc
- Hiểu cảnh báo của Nhật
- Ngay sau khi hết rung (1–10 phút)
- Đi lánh nạn hay ở nhà?
- Liên lạc với gia đình
- 72 giờ đầu tiên
- Từ vựng tiếng Nhật cần biết
※ Hãy bắt đầu từ mục gần với tình huống của bạn.
Khi đang rung lắc (0–60 giây): Cúi thấp – Che đầu – Bám chắc
Khi rung mạnh, bạn không thể đi hay chạy — đừng cố. Hãy làm đúng thế này: hạ thấp người, chui xuống gầm bàn chắc chắn (hoặc che đầu bằng gối, cặp sách) và bám chắc đến khi hết rung. Tránh xa cửa kính và tủ kệ cao.
TUYỆT ĐỐI KHÔNG làm khi đang rung
- Không chạy ra ngoài — ngói, kính, biển hiệu rơi nhiều nhất ngay sát mép tòa nhà
- Không lao đi tắt bếp — đồng hồ gas ở Nhật tự ngắt khi rung mạnh; xử lý lửa sau khi hết rung
- Không dùng thang máy — nếu đang ở trong, bấm tất cả các tầng và ra ở tầng dừng đầu tiên
Đang ngủ? Úp gối che đầu và nằm yên. Đang lái xe? Bật đèn khẩn cấp, giảm tốc, tấp vào lề trái và ngồi trong xe chờ.
Hiểu cảnh báo của Nhật
Điện thoại có thể hú còi lớn đột ngột: đó là Cảnh báo động đất sớm (緊急地震速報) — bạn chỉ có vài giây trước khi rung tới. Cúi thấp ngay. Nhật đo độ rung bằng thang Shindo (震度) từ 1 đến 7: Shindo 4 làm rung kệ; Shindo 5 trở lên có thể đổ tủ — lúc đó bài này phát huy tác dụng.
Thông báo «có thể có động đất lớn tiếp theo»
- 南海トラフ地震臨時情報: cho vùng dọc rãnh Nankai (từ Shizuoka đến Kyushu) khi có dấu hiệu bất thường hoặc động đất lớn trong vùng.
- 北海道・三陸沖後発地震注意情報: cho vùng Hokkaido – Tohoku ven biển Thái Bình Dương. Lần đầu tiên được phát ngày 9/12/2025, sau trận động đất M7,5 ngoài khơi phía đông Aomori; thời gian chú ý khoảng 1 tuần.
- Khi có thông báo này: chưa cần đi lánh nạn ngay, nhưng hãy kiểm tra lại nước, đồ ăn, đồ đạc đã cố định chưa, đường đến nơi lánh nạn, và sẵn sàng chạy ngay nếu rung hoặc có cảnh báo sóng thần.
Ngay sau khi hết rung (1–10 phút)
1. Kiểm tra lửa — khóa van gas. 2. Mở cửa ra vào hoặc cửa sổ — nhà có thể bị vênh khiến cửa kẹt, nhốt bạn bên trong. 3. Mang dép/giày — kính vỡ là nguyên nhân bị thương phổ biến nhất sau động đất. 4. Xem tin tức — NHK hoặc các app bên dưới.
Ở gần biển? QUY TẮC SÓNG THẦN
- Rung lâu hoặc rung mạnh gần biển = chạy lên chỗ cao NGAY, không chờ cảnh báo chính thức
- Đi theo biển chỉ dẫn màu xanh lá (津波避難場所 / 津波避難ビル)
- Đi bộ, lên càng cao càng tốt, và không quay lại cho đến khi gỡ hết cảnh báo — sóng thần đến nhiều đợt trong nhiều giờ
Đi lánh nạn hay ở nhà?
Nếu nhà không hư hại và không có cháy gần đó, ở nhà thường là tốt nhất — nơi lánh nạn đông đúc và thiếu thốn. Hãy đi lánh nạn khi: nhà nứt/nghiêng, cháy lan gần đó, bạn ở vùng sóng thần/sạt lở, hoặc chính quyền ra lệnh sơ tán. Trước khi rời nhà, ngắt cầu dao điện (tránh cháy khi có điện lại) và khóa van gas. Nơi lánh nạn gọi là 避難所 (hinanjo) — thường là trường tiểu học gần nhà. Người nước ngoài được tiếp nhận bình thường, không phân biệt visa — mang theo thẻ cư trú hoặc hộ chiếu.
Liên lạc với gia đình
Sau động đất lớn, gọi điện thường nghẽn nhưng data (LINE, Messenger, Zalo) vẫn hoạt động — nhắn ngắn gọn «Em an toàn» trước khi gia đình ở Việt Nam hoảng loạn gọi sang. Nhật còn có tổng đài tin nhắn thảm họa 171 và web171. Khi thảm họa lớn, Wi-Fi công cộng miễn phí «00000JAPAN» sẽ mở cho mọi người dùng.
72 giờ đầu tiên
Trong ~3 ngày đầu, lực lượng cứu hộ ưu tiên cứu người và siêu thị trống hàng. Hãy chuẩn bị tự lo được 72 giờ: 3 lít nước/người/ngày, đồ ăn liền, điện thoại bật chế độ tiết kiệm pin, và đặc biệt — không xả bồn cầu nếu nghi ống nước hỏng (dùng túi vệ sinh khẩn cấp). Cảnh giác dư chấn, và kiểm chứng tin đồn trên mạng xã hội với NHK trước khi tin hay chia sẻ.
Từ vựng tiếng Nhật cần biết
| Tiếng Nhật | Cách đọc | Nghĩa |
|---|---|---|
| 地震 | jishin | Động đất |
| 津波 | tsunami | Sóng thần |
| 避難所 | hinanjo | Nơi lánh nạn |
| 余震 | yoshin | Dư chấn |
| 停電 / 断水 | teiden / dansui | Mất điện / mất nước |
| 高台へ避難 | takadai e hinan | Sơ tán lên chỗ cao |
Chuẩn bị ngay hôm nay: 5 việc trong 10 phút
1. Cài app Safety Tips (app chính thức, cảnh báo động đất & sóng thần đa ngôn ngữ) và NHK ONE ニュース・防災 (app tin tức – phòng chống thiên tai mới của NHK, thay cho app NHK ニュース・防災 cũ). 2. Kiểm tra xem có tủ/kệ nào đổ được vào giường không — xoay hướng hoặc cố định lại. 3. Để dép và đèn pin cạnh giường. 4. Tìm sẵn hinanjo gần nhà trên Google Maps. 5. Mua thêm 6 chai nước 2L và mì/cơm ăn liền. Chỉ 5 việc này đã hơn hẳn một balô cứu hộ đắt tiền mà chưa kịp mua.
Đồ dự trữ nên có sẵn trong nhà
- Nước dự trữ dài hạn (保存水): 3 lít/người/ngày, ít nhất 3 ngày.
- Túi vệ sinh khẩn cấp (非常用トイレ): dùng khi không được xả bồn cầu.
- Đèn LED để bàn (ランタン): an toàn hơn nến khi mất điện.
- Mùa đông: mất điện thì máy sưởi điện không chạy — chuẩn bị chăn, miếng dán giữ nhiệt (カイロ) hoặc yutanpo (túi chườm nóng).
- Black Friday: Yahoo!ショッピング từ 22/11 đến 30/11/2026; Amazon và Rakuten chưa công bố ngày (tính đến 1/11/2026).
- Danh sách chuẩn bị đầy đủ: Động đất ở Nhật: người Việt cần chuẩn bị gì? · Sống sót qua mùa đông Nhật Bản
Câu hỏi thường gặp
Còi báo kêu to nhưng rung nhẹ — báo nhầm à?
Không. Cảnh báo phát theo độ rung dự đoán tại khu vực; có thể bạn ở rìa vùng ảnh hưởng. Hãy coi mọi cảnh báo là thật: cúi thấp trước, đánh giá sau.
Visa sắp hết hạn có được vào nơi lánh nạn không?
Được. Hinanjo mở cửa cho tất cả mọi người, không kiểm tra tình trạng visa. Đừng vì lo giấy tờ mà không đi lánh nạn khi nguy hiểm.
Không giỏi tiếng Nhật thì làm sao ở nơi lánh nạn?
Dùng app dịch, và tìm bảng thông tin đa ngôn ngữ. Nhiều địa phương có tình nguyện viên hỗ trợ người nước ngoài sau thảm họa.
☕ Thấy bài viết hữu ích?
Nếu bài viết giúp ích cho bạn, hãy ủng hộ chúng mình một ly cà phê nhé!
Bài viết này có giúp ích cho bạn? 🍵
Cuộc Sống Nhật là một blog độc lập nhỏ, và mọi bài hướng dẫn đều hoàn toàn miễn phí. Nếu nội dung của chúng tôi giúp bạn tiết kiệm thời gian (hay tránh được rắc rối), bạn có thể mời chúng tôi một tách trà Nhật. Mỗi sự ủng hộ — dù lớn hay nhỏ — đều giúp chúng tôi duy trì các bài hướng dẫn miễn phí, chính xác và luôn cập nhật cho cộng đồng người Việt tại Nhật.
☕ Ủng hộ Cuộc Sống Nhật
コメントを残す